Kripto para piyasasında at iziyle it izi birbirine karışmış gibi görünüyor. Sanal para dünyasında kara bulutlar dolaşıyor. Blockchain tabanlı olarak ortaya çıkan çok sayıda proje ile token’lar giderek önem kazanmıştı. Ancak bazı projeler başarıya ulaşırken bazıları da çeşitli nedenlerle felç oldu. İşin için dolandırıcılık da girince piyasada güven bunalımı kaçınılmaz oldu.

Kripto para ekosisteminde güvenlik açıkları ve hack’lenmeler ile ilgili haberlerin gelmeye devam etmesi doğal olarak yatırımcıların genelinde güven sorunları olmasına yol açıyor. Örneğin, ICO’ların temel amacının girişimcilerin fikirlerini desteleyecek fonu daha kolay toplamalarını sağlamak olduğu söylenebilir, ancak fon toplamak kolaylaştığı için bunu kötüye kullanmakta kolaylaşmış oldu. Diğer yandan geleneksel fon toplama tarzları fazlaca meşakkatli bulunuyor. Bu yüzden token çıkarıp destek bulmak projelere hız kazandırıyor.

2018’de düzenlenen ICO sayısı geçen sene düzenlenenin neredeyse 2 katına ulaşmış durumda. Coinospy ve DeadCoins adındaki platformlar ölü projelerin kaydını tutuyor. Bu sitelere göre yaklaşık 1000 projenin başarısızlığa uğradığını görüyoruz. Ölü projelerin arasında BRIG ve Titanium gibi tanınan ve zamanında umut vaad eden projeler de bulunuyor.

Birkaç uzman ICO balonunu 90’ların ve 2000’lerin başlarındaki internet balonuna benzetiyor. Ancak internetin yaygınlaşması e-ticaretin bir anda yukarıya fırlamasına sebep oldu, ICO’ların da buna benzer bir fırlama yapabileceği söyleniyor.

Pump ve Dump ICO’larına DİKKAT!

Düzenlenmemiş kripto alanındaki en büyük sorunlardan birinin de yüksek fiyattan token satan ve sattığı token’ların hiçbir işlevi olmayan dolandırıcılar olduğunu söyleyebiliriz. Bu tarz projeler için tamamen suni talep oluşturuluyor ve fiyat şişiriliyor, ICO düzenleyenler token’ları satıp ya da ICO’yu yarıda bırakıp yatırımcıları işe yaramayan token’larla baş başa bırakıyor.

Yatırımcıyı dolandırma amaçlı düzenlenen ICO’ların çok katlı pazarlama ponzi şemalarından pek bir farkı yok. Resmen belirlenmiş yol haritaları ve token’ların bir süre kilitli kalmasını sağlayacak uygulamalar geliştirilerek en azından ICO’ların daha güven verici görünmesi sağlanabilir. Tamamen güvenilir olması için düzenleme ve kuralların belirlenmesi gerektiğini söyleyebiliriz.

Yatırımcılara için tavsiyeler ve uyarılar

Bir ICO’ya yatırım yapmanın kumar oynamaktan bir farkı olmayabilir. Yatırımcının bütün parasını kaybetme olasılığı bulunuyor. Kkaybedilen paranın da geri alınması genellikle mümkün olmuyor. Bu yüzden kaybedilmesi göze alınamayan para ile yatırım yapılmaması öneriliyor.

Birçok ICO düzenleyicisi kendi token’larının bir sonraki Bitcoin ya da Ethereum olacağını iddia ediyor, tabii ki bunlar abartılı söylemler. En iyisi için plan yapıp en kötü ihtimali beklemek gerekiyor.